Δεν δείχνει διατεθειμένη να αποδεχθεί το αίτημα των 4 μεγαλύτερων Δήμων για εξάμηνη παράταση στην υποβολή των φακέλλων για ώριμα έργα που πρέπει να ξεκινήσει η υλοποίηση και εντάχθηκαν στα Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης (ΣΒΑΑ) η Διαχειριστική Αρχή (ΕΥΔ) του Προγράμματος “Ήπειρος” σύμφωνα με την απάντηση που έδωσε χθες μετά την καταγγελία που διατυπώθηκε, κυρίως από το Δήμαρχο Ιωαννίνων Θωμά Μπέγκα, στην τελευταία συνεδρίαση της ΠΕΔ Ηπείρου, περί απαξίωσης και μη απάντησης στα αιτήματα της αυτοδιοίκησης.
Οι 4 δήμοι, Ιωαννίνων, Αρταίων, Πρέβεζας και Ηγουμενίτσας, έχουν ζητήσει από κοινού με δυο έγγραφα εξάμηνη παράταση και η ΕΥΔ στην απάντηση που δημοσιοποίησε χθες η Περιφέρεια και στάλθηκε σε αυτούς, αναφέρει το ήδη γνωστό ότι παρέτεινε μέχρι 31 Μαρτίου (τρίμηνο) τις σχετικές προσκλήσεις, ενώ δεν παραλείπει να αφήσει αιχμές για ιδιαίτερα καθυστερημένη ανταπόκριση των δήμων και στη διαδικασία για την Τεχνική Βοήθεια, ώστε να ετοιμάσουν τους φακέλους των έργων που εντάχθηκαν στο ΣΒΑΑ καθενός. Επίσης, στην καθαρά τυπική-γραφειοκρατική απάντηση επικαλείται τις διαδικασίες και τα χρονοδιαγράμματα που διέπουν την υλοποίηση του ΕΣΠΑ και τον γνωστό Κανόνα ν+3 που προβλέπει συγκεκριμμένες απορροφήσεις πόρων το 2026 και 2027, ενώ ακόμη δεν έχουν προταθεί τα ώριμα έργα. Πρόκειται για έργα και παρεμβάσεις άνω των 100 εκατ. ευρώ που καλούνται να αξιοποιήσουν οι 4 δήμοι, αλλά στα στενά χρονικά όρια που θέτει το Πρόγραμμα και η ΕΥΔ διευκρινίζει με νόημα ότι η δέσμευση των πόρων δεν είναι απεριόριστη, ουσιαστικά διαμηνύει στους δήμους ότι πόροι μπορεί να κατευθυνθούν σε άλλα προγράμματα, όπως είναι και ο…φόβος τους. Απαντήσεις επί των όσων υποστηρίζει η ΕΥΔ αναμένονται σήμερα από το Δήμο Ιωαννιτών σε συνέντευξη Τύπου που έχει προγραμματίσει.
Άργησαν και για την Τεχνική Βοήθεια
Η Διαχειριστική Αρχή στην ανακοίνωση-απάντηση που δόθηκε μέσω του Γραφείου Τύπου της Περιφέρειας, επισημαίνει ότι: «Οι ενέργειες της Διαχειριστικής Αρχής διέπονται από τις δεσμεύσεις της έγκαιρης υλοποίησης παρεμβάσεων, την αποτελεσματική απορρόφηση των πόρων και την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων της προγραμματικής περιόδου».
Υπογραμμίζεται η συνεχής υποστήριξη προς τους Δήμους για την υποβολή προτάσεων στο πλαίσιο των Σχεδίων Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης, όπως αυτό επιβεβαιώνεται και από την έκδοση τον Απρίλιο 2024 της Πρόσκλησης «Τεχνική Βοήθεια Υποστήριξη Φορέων ΣΒΑΑ» με δικαιούχους τους τέσσερις Αστικούς Δήμους της Περιφέρειας και προϋπολογισμό 1.000.000 ευρώ.
Ωστόσο, η ΕΥΔ κάνει λόγο για μεγάλη καθυστέρηση στην αξιοποίηση της:
«Η ανταπόκριση των Δήμων – παρόλες τις επισημάνσεις και την έκδηλη ανησυχία της Διαχειριστικής Αρχής σε κάθε τεχνική συνάντηση ή επικοινωνία – στην εν λόγω Πρόσκληση ήταν εξαιρετικά καθυστερημένη, καθώς η υποβολή των αιτήσεων χρηματοδότησης έγινε μετά την παρέλευση 18 και πλέον μηνών. Άμεση συνέπεια της καθυστέρησης υπήρξε η αδυναμία των Αστικών Αρχών στην τεχνική ωρίμανση και την πληρότητα των αδειοδοτήσεων της πλειοψηφίας των ονοματισμένων έργων που περιλαμβάνονται στις ΣΒΑΑ έως το τέλος του 2025, όπως άλλωστε ήταν και η διατύπωση της δέσμευσης των αρμόδιων φορέων κατά την πραγματοποίηση όλων των ενδιάμεση συναντήσεων αξιολόγησης της πορείας των ΣΒΑΑ».
Επισημαίνεται, επίσης, πως παρόλες τις καθυστερήσεις η Διαχειριστική Αρχή ανταποκρίθηκε θετικά στην παράταση των σχετικών Προσκλήσεων έως τις 31 Μαρτίου 2026, «όπως και σε κάθε άλλο αίτημα παράτασης που αφορά τους Δήμους σας και για Προσκλήσεις εκτός των ΣΒΑΑ, όπως υποδομές εκπαίδευσης, κοινωνικές υποδομές κλπ».
Αυξημένη χρηματοδότηση, αλλά και Κανόνας ν+3
Στην απάντηση τονίζεται, ακόμη, πως το Πρόγραμμα «Ήπειρος» δεσμεύεται από την εφαρμογή του Κανόνα ν+3, γεγονός που δημιουργεί συγκεκριμένες και αυξημένες υποχρεώσεις απορρόφησης για τα έτη 2026 και 2027, οι οποίες θα ανέλθουν συνολικά σε 110 εκ. ευρώ. «Επισημαίνεται η απόφαση του Περιφερειάρχη και της Διαχειριστικής Αρχής για την κατά πολύ αυξημένη χρηματοδότηση των ΣΒΑΑ, με πόρους ύψους περίπου 100 εκ.€, υπερβαίνοντας κατά πολύ την κανονιστική πρόβλεψη του 8% των πόρων του ΕΤΠΑ. […] Η διαθεσιμότητα των πόρων για την χρηματοδότηση των παρεμβάσεων που περιλαμβάνονται στα ΣΒΑΑ, όπως έχει επανειλημμένως επισημανθεί και αποτυπώνεται και στο υποβληθέν αναθεωρημένο (Δεκέμβριος 2025) Πρόγραμμα παραμένει όχι μόνο σταθερή, αλλά ενισχύεται επιπλέον, ενώ με μέριμνα και πρωτοβουλία της Διαχειριστικής Αρχής δίνεται η δυνατότητα – σύμφωνα με τις εκδοθείσες προσκλήσεις – οι Αστικές Αρχές να υποβάλλουν προτάσεις που ανέρχονται έως και το 200% των διατιθέμενων πόρων (πχ Δήμος Ιωαννιτών)».
Οι πόροι δεν έχουν απεριόριστη δέσμευση…
Όμως, διευκρινίζεται πως η δέσμευση των πόρων δεν είναι απεριόριστη. «Το Πρόγραμμα οφείλει να τηρεί συγκεκριμένες δημοσιονομικές δεσμεύσεις ως προς την απορρόφηση των πόρων και την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων και συνεπώς όλες οι δράσεις υπόκεινται σε συνεχή έλεγχο και αξιολόγηση της πορείας υλοποίησης. Οι έως τώρα ενέργειες της Διαχειριστικής Αρχής αποσκοπούν αποκλειστικά στην επίτευξη των συγκεκριμένων στόχων».
Και για να μην θεωρηθεί ότι η ΕΥΔ δεν συνεργάζεται ή δεν βοηθά τους δήμους, η απάντηση καταλήγει: «Η Διαχειριστική Αρχή παραμένει σταθερός συμπαραστάτης όλων των Δικαιούχων του Προγράμματός της και των προσπαθειών τους να ανταποκριθούν άμεσα και ποιοτικά στην τεχνική ωρίμανση και υποβολή προτάσεων καθώς και στην αποτελεσματική υλοποίηση των έργων. Οποιεσδήποτε άλλες ερμηνείες των προθέσεων της Διαχειριστικής Αρχής είναι όχι μόνο αβάσιμες αλλά και ξένες προς το πνεύμα της θεσμικής συνεργασίας που διαχρονικά έχει επιδειχθεί».
