Τι σημαίνει το “ξεπάγωμα” των τριετιών. Ο Εργατολόγος και Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Λευκωσίας, Κωνσταντίνος Δημαρέλλης μιλώντας στους “Νέους Αγώνες” και τον Άγγελο Μπάρκα εξήγησε την απόφαση του ΣτΕ για το “ξεπάγωμα” των τριετιών.
Τι ειναι οι τριετίες;
Πρόκειται για επιδόματα που καταβάλλονται στους εργαζομένους πέρα από τον βασικό μισθό. Δηλαδή, με τη συμπλήρωση τριών ετών στον εργαζόμενο δίνεται ένα επιπλέον ποσό υπό μορφή “επιβράβευσης” της παραμονής του εργαζομένου στον ίδιο εργοδότη. Αυτό μπορεί να γίνει για τρεις φορές, βάσει της Εθνικής Γενικής Συλλογικής σύμβασης εργασίας, δηλαδή ένας εργαζόμενος δικαιούται επιδόματα εως και τρεις τριετίες συμπληρωμένες.
Τι λέει η νέα απόφαση του ΣτΕ για το ξεπάγωμα των τριετιών;
Η απόφαση έχει βγει με αφορμή μια εγκύκλιο του Υπουργείου Εργασίας το 2019, που προέβλεπε αύξηση 11% στις κατώτατες αποδοχές των δικαιούχων επιδομάτων προϋπηρεσίας, δηλαδή μια αύξηση επί των τριετιών. Για κάποιους νομικούς λόγους, σχετικά με το κατά πόσο αυτή η εγκύκλιος είναι νομικά δεσμευτική ή όχι, κρίθηκε ότι η εγκύκλιος είναι ερμηνευτική, που απλώς παρείχε υποδείξεις για την ορθή εφαρμογή του πλαισίου σχετικά με τις τριετίες. Άρα, ουσιαστικά οι εργοδότες , αν ήθελαν, εφάρμοζαν αυτές τις αυξήσεις στις παροχές που σχετίζονται με την τριετία. Πρακτικά φεύγουμε από το πάγωμα των τριετιών και οι εργοδότες, εφόσον το επιθυμούν, είναι ελεύθεροι να δώσουν αυξήσεις στους εργαζομένους τους.
Αυτή η απόφαση μπορεί να έχει παράπλευρες θετικές συνέπειες για τους εργαζόμενους και τις μισθολογικές απολαβές τους;
Εδώ και χρόνια έχει ατονίσει το σύστημα συλλογικών διαπραγματεύσεων που οδηγεί σε σύναψη συλλογικών συμβάσεων εργασίας, δηλαδή ρυθμίσεων που θεσμίζουν κατώτατο μισθό ανά επάγγελμα, κλάδο ή επιχείρηση. Κοινός στόχος, μέλημα και “πόθος” των εμπλεκομένων με τις εργασιακές σχέσεις είναι η ευδοκίμηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων, μετά από μια δεκαετία μνημονιακής νομοθεσίας και ατόνισης των συνάψεων νέων συλλογικών συμβάσεων εργασίας, προκειμένου να επιτευχθεί αύξηση των κατωτάτων μισθών και συνακόλουθα βελτίωση του βιοτικού επίπεδου των εργαζομένων.
Τι λέει η απόφαση
Με την απόφασή του, το ΣτΕ απορρίπτει ως απαράδεκτη την αίτηση του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΕΒ), που ζητούσε να ακυρωθεί η εγκύκλιος Αχτσιόγλου του 2019, η οποία περιέγραφε την υποχρέωση των εργοδοτών να καταβάλλουν και επιδόματα προϋπηρεσίας (τριετίες) στους αμειβόμενους με τον κατώτατο μισθό των 650 ευρώ τότε, εφόσον είχε θεμελιωθεί δικαίωμα σε αυτά τα επιδόματα έως τον Φεβρουάριο του 2012.
Οι δικαστές απορρίπτουν ως απαράδεκτη την αίτηση του ΣΕΒ και άλλων έξι περιφερειακών Συνδέσμων – Ενώσεων, διασώζοντας κατ αρχήν την ισχύ της εγκυκλίου και συνεπώς και τα επιδόματα τριετιών που ορίζει. Ωστόσο, δεν μπαίνουν στην ουσία της υπόθεσης που αφορά το αν ο νόμος του 2013 – 2014 κατήργησε τις τριετίες του κατώτατου μισθού. Απορρίπτουν την προσφυγή για τυπικούς λόγους, επειδή η εγκύκλιος είναι κατά το δικαστήριο καθαρά ερμηνευτική και δεν μπορεί να προσβληθεί στο ΣτΕ. Δηλαδή, ο ΣΕΒ στρέφονταν, όπως λέγεται στην νομική επιστήμη, «κατά πράξης μη εκτελεστής».
