Προ των πυλών βρίσκεται η απόφαση για τη χρηματοδότηση έργων φυσικού αερίου από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ιδιαίτερα στις βαλκανικές χώρες. Έτσι μαίνεται η μάχη μεταξύ των δύο στρατοπέδων σχετικά με τη χρηματοδότηση ή μη σημαντικών έργων φυσικού αερίου.
Από αυτή την αρένα δε θα μπορούσε φυσικά να λείπει και η Ελλάδα, η οποία έχει ένα ταχύ πρόγραμμα απολιγνιτοποίησης με ορόσημο το 2028. Για να υλοποιηθεί αυτό είναι απαραίτητη η συμβολή των ευρωπαϊκών κονδυλίων (ΕΣΠΑ και Ταμείο Ανάκαμψης) σε σημαντικά έργα φυσικού αερίου τα οποία θα υλοποιηθούν από το ΔΕΣΦΑ.
Τα έργα αυτά είναι hydrogen ready, το οποίο σημαίνει πως θα κατασκευαστούν ή θα τροποποιηθούν με τέτοιο τρόπο, ώστε να μπορούν να μεταφέρουν κλάσμα φυσικού αερίου με πράσινο υδρογόνο ή βιομεθάνιο.
Επίσης, στο μέλλον και εφόσον δημοσιοποιηθούν τα απαραίτητα εθνικά πλαίσια, οι αγωγοί και τα δίκτυα θα μπορούν να χρησιμοποιούν τα δύο πράσινα καύσιμα στην καθαρή τους μορφή, γεγονός και το οποίο χαροποιεί τους Ευρωπαίους εταίρους και ανοίγει ένα παράθυρο για τη χρηματοδότηση των έργων, παρά τη μη ένταξή τους στο Ταμείο Ανάκαμψης.
Μέσω των έργων αυτών η χώρα μας θα στραφεί στο φυσικό αέριο, το οποίο είναι μία πιο πράσινη επιλογή σε σύγκριση με τον ασύμφορο περιβαλλοντικά -και οικονομικά πλέον- λιγνίτη. Και αν μας δίδαξε κάτι η αύξηση της ενεργειακής ζήτησης κατά τον καύσωνα του περασμένου Αυγούστου, ήταν η ανάγκη για περισσότερες υποδομές φυσικού αερίου καθώς η χρήση του λιγνίτη στο ενεργειακό μείγμα ανέβηκε κατακόρυφα με τη θέση σε λειτουργία 5 λιγνιτικών μονάδων.
Ο νέος αγωγός
στην Ήπειρο
Ανάμεσα στα έργα είναι και το επόμενο hydrogen ready έργο του ΔΕΣΦΑ που θα υλοποιηθεί στα Ιωάννινα και είναι ακόμα υπό διαμόρφωση, χωρίς να έχει ενταχθεί στο ΔΠΑ του Διαχειριστή και προς το παρόν βρίσκεται στο στάδιο της ανάλυσης κόστους-οφέλους, η οποία έχει ζητηθεί από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας.
Το έργο είναι σε πολύ πρώιμο στάδιο, καθώς στην παραπάνω ανάλυση εξετάζονται ζητήματα όπως το όφελος του διαχειριστή και η όδευση του έργου. Μάλιστα σύμφωνα με δημοσιεύματα, εκτός από τον αγωγό για την τροφοδοσία της Ηπείρου που θα ξεκινάει από την Πτολεμαΐδα εξετάζεται και η εναλλακτική της κατασκευής υποδομών Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου στο λιμάνι της Ηγουμενίτσας και η κατασκευή αγωγού από εκεί προς τα Ιωάννινα.
Το κόστος της επένδυσης εκτιμάται στο ίδιο μήκος κύματος με τους αγωγούς στη Δυτική Μακεδονία και την Πάτρα, δηλαδή περί τα 100 εκατομμύρια ευρώ, και θα προτιμηθεί η οικονομικότερη όδευση.
Η μάχη στην
Ευρωπαϊκή Ένωση
Η μάχη που μαίνεται στην ΕΕ για τη χρηματοδότηση των υποδομών φυσικού αερίου έχει δύο στρατόπεδα. Από τη μία είναι οι χώρες της Κεντρικής και της Βόρειας Ευρώπης, οι οποίες έχουν εδώ και χρόνια τις απαραίτητες υποδομές φυσικού αερίου και στρέφονται πλέον προς τις ΑΠΕ και αντίκεινται στην χρηματοδότηση έργων φυσικού αερίου. Αυτές κατά κύριο λόγο είναι οι εξής: Γερμανία, Ολλανδία, Βέλγιο και Αυστρία.
Το άλλο στρατόπεδο με τις χώρες που είναι πιο θετικά προσκείμενες προς τη χρηματοδότηση αποτελείται από χώρες με ταχεία εθνικά προγράμματα απολιγνιτοποίησης. Σε αυτές ανήκουν φυσικά η Ελλάδα, καθώς και η Τσεχία, η Πολωνία, η Βουλγαρία, η Ρουμανία, η Σλοβακία, η Λιθουανία και η Ουγγαρία.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρατηρώντας τις εξελίξεις αυτές αποφάσισε να υποβάλλει εντός του τελευταίου τετραμήνου του 2021, το οποίο και διανύουμε, τη νομοθετική πρόταση για τη χρηματοδότηση των έργων φυσικού αερίου, η απόφαση για την οποία θα ληφθεί από το Ευρωκοινοβούλιο.
Γιατί τα έργα φυσικού αερίου στην Ελλάδα
Να υπενθυμίσουμε πως η τροποποίηση του κανονισμού 347/2013 της ΕΕ εκ μέρους της πορτογαλικής προεδρίας αποτελεί ένα σημαντικό παράγοντα game changer, ο οποίος μπορεί να βάλει ξανά στην κούρσα των χρηματοδοτήσεων το φυσικό αέριο.
Αυτό συμβαίνει καθώς μέσω της σχετικής πρότασης υπάρχει πρόβλεψη για παροχή κονδυλίων σε χώρες που κατασκευάζουν αγωγούς φυσικού αερίου με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2029.
Επίσης, είναι απαραίτητο να υπάρχει η δυνατότητα να μπορούν να μπορούν να χρησιμοποιηθούν οι αγωγοί αυτοί και για την μεταφορά πιο “πράσινων καυσίμων”, όπως το υδρογόνο και το βιομεθάνιο.
Τα παραπάνω φυσικά φωτογραφίζουν τα έργα φυσικού αερίου που πρόκειται να κατασκευάσει ο ΔΕΣΦΑ στην χώρα μας γεγονός και το οποίο ανοίγει ένα “παραθυράκι” για τη χρηματοδότησή τους.
