«Η πόλη φιλοξενεί το λιμάνι, όχι το λιμάνι την πόλη», ήταν η φράση που κυριάρχησε στην προχθεσινή ευρεία σύσκεψη στην Ηγουμενίτσα για τις προβλέψεις του master plan του λιμένα που παρουσιάστηκε πρόσφατα και έχει προκαλέσει σωρεία αντιδράσεων.
Η σύσκεψη στην αίθουσα συνεδριάσεων της Π.Ε. Θεσπρωτίας, έγινε με πρωτοβουλία του αντιπεριφερειάρχη Θωμά Πιτούλη και σε αυτή καταγράφηκαν έντονες αντιδράσεις και κοινό αίτημα να αποτραπεί η μετατροπή του λιμανιού σε ζώνη βαριάς βιομηχανικής δραστηριότητας. Φορείς, επαγγελματίες και αυτοδιοικητικοί διατύπωσαν ξεκάθαρη θέση: όχι σε βαριές και οχλούσες χρήσεις, ναι σε τουριστικές και ήπιες υποδομές.
Ο αντιπεριφερειάρχης Θεσπρωτίας ζήτησε από τους φορείς τεκμηριωμένες, γραπτές προτάσεις ώστε να διαμορφωθεί ενιαίο διεκδικητικό πλαίσιο: «Δεν μιλάμε θεωρητικά – μιλάμε για προβλήματα που βιώνουν καθημερινά πολίτες και επαγγελματίες», τόνισε ο Θωμάς Πιτούλης, δίνοντας το στίγμα της συζήτησης.
Από τις πρώτες τοποθετήσεις προέκυψε έντονη δυσαρέσκεια για τις πρακτικές της νέας διοίκησης του ΟΛΗΓ και του ομίλου Grimaldi. «Ο Grimaldi προσπαθεί να διώξει τους πάντες και να μείνει μόνος του στο λιμάνι», είπε χαρακτηριστικά επιχειρηματίας, αποκαλύπτοντας ότι τα ενοίκια σε γραφεία και αποθηκευτικούς χώρους δεκαπλασιάστηκαν μέσα σε έναν χρόνο. Άλλοι επαγγελματίες σημείωσαν πως «άλλα μας είχαν υποσχεθεί κι άλλα γίνονται» — καθώς, αντί για τις προβλεπόμενες αναπτυξιακές παρεμβάσεις σε μαρίνα και υδατοδρόμιο, το νέο σχέδιο φέρνει δεξαμενές καυσίμων, ναυπηγοεπισκευαστικές εγκαταστάσεις και ζώνες βαρέων φορτίων.
Οι περισσότεροι ομιλητές επεσήμαναν ότι η Ηγουμενίτσα δεν μπορεί να λειτουργεί ως παράρτημα ιδιωτικών σχεδιασμών, εις βάρος της ποιότητας ζωής και της τοπικής οικονομίας.
Ιδιαίτερα συζητήθηκαν τα καθημερινά προβλήματα στη λειτουργία του λιμανιού: το πολύμηνο κλείσιμο χώρων στάθμευσης, οι δυσκολίες πρόσβασης για ταξί και ασθενοφόρα, η έλλειψη καθαριότητας και υποδομών, καθώς και η αύξηση τελών και περιορισμοί για επαγγελματίες και αλιείς. Οι εκπρόσωποι των ταξί κατήγγειλαν ότι «ζουν με την αβεβαιότητα αν αύριο θα τους αφήσουν να προσεγγίσουν τις πύλες», ζητώντας σαφές καθεστώς πρόσβασης. «Το ταξί είναι δημόσια υπηρεσία – εξυπηρετεί τουρίστες, πολίτες, ασθενείς. Δεν μπορεί να θεωρείται ανεπιθύμητο», ανέφεραν.
Επαγγελματίες του θαλάσσιου τουρισμού μίλησαν για «απαξίωση του θαλάσσιου μετώπου» και «προσπάθεια απομόνωσης της πόλης από τη θάλασσα», ενώ τόνισαν πως η Ηγουμενίτσα θα μπορούσε να επωφεληθεί από το πέρασμα εκατομμυρίων επιβατών ετησίως, εάν υπήρχαν οργανωμένες δράσεις διασύνδεσης του λιμένα με την τοπική αγορά. Πρότειναν ενημερωτικό σημείο, δωρεάν κυκλική μεταφορά προς τα εμπορικά και πολιτιστικά σημεία της πόλης και προβολή τοπικών προϊόντων για τους επισκέπτες.
Από τη συζήτηση δεν έλειψαν και οι συγκρίσεις, όπως αυτή με τη Θεσσαλονίκη μετά την τοποθέτηση της Περιφερειακής Συμβούλου Παναγιώτας Αγγέλη, η οποία ανέφερε ότι το εκεί το master plan εγκρίθηκε μετά από ευρεία κοινωνική διαβούλευση και συνοδεύτηκε από ανταποδοτικές προβλέψεις: κοινόχρηστους χώρους, πράσινο, εκπαιδευτικές και πολιτιστικές δομές. «Εκεί υπήρξε όραμα και συμμετοχή· εδώ βλέπουμε αποξένωση και αδιαφάνεια», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «η Θεσσαλονίκη απέδειξε πως η ανάπτυξη του λιμανιού μπορεί να συνυπάρχει με την πόλη – η Ηγουμενίτσα πρέπει να απαιτήσει το ίδιο».
Από την πλευρά του, ο Δήμαρχος Φιλιατών Βασίλης Τζίγκος εστίασε στην ανάγκη αναβάθμισης των μικρότερων λιμανιών και καταφυγίων της περιοχής, ιδιαίτερα της Σαγιάδας, που –όπως είπε– «παραμένει έξω από κάθε σχεδιασμό, χωρίς επενδύσεις και υποδομές».
Στο νομικό σκέλος, επισημάνθηκε πως οι αλλαγές στο σχέδιο αποτελούν ριζική μεταβολή χρήσεων και απαιτούν Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) και Προεδρικό Διάταγμα, όπως τόνισαν μηχανικοί και αυτοδιοικητικοί. Προτάθηκε επίσης ο ορισμός ανεξάρτητου μηχανικού κοινής αποδοχής για τη διασφάλιση διαφάνειας και τεχνικής αξιοπιστίας.
Η ανάγκη ανταποδοτικής εταιρικής κοινωνικής ευθύνης τέθηκε με έμφαση από τον Δήμαρχο Ηγουμενίτσας Παναγιώτη Νταή: «Η εταιρία πρέπει να στηρίζει την πόλη που τη φιλοξενεί, όχι να την αποστραγγίζει».
Προτάθηκε να θεσμοθετηθεί μηχανισμός, ώστε μέρος των εσόδων του λιμανιού να επιστρέφει στην τοπική κοινωνία μέσω χρηματοδότησης κοινωνικών, πολιτιστικών και περιβαλλοντικών δράσεων.
Ο Δήμαρχος Ηγουμενίτσας κάλεσε όλους τους φορείς να μετατρέψουν τις «αρνήσεις» σε συνεκτικό σχέδιο ανάπτυξης με σεβασμό στο περιβάλλον και την ταυτότητα της πόλης. «Δεν θα αφήσουμε το λιμάνι να εξελιχθεί ερήμην της κοινωνίας», δήλωσε, ανακοινώνοντας ότι το θέμα θα συζητηθεί εκ νέου στη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου σήμερα Παρασκευή στις 19:30, και αμέσως μετά θα τεθεί στην ΠΕΔ Ηπείρου και στο Περιφερειακό Συμβούλιο, με στόχο τη διαμόρφωση ενιαίου διεκδικητικού πλαισίου για το μέλλον του λιμανιού και της πόλης.
Στη σύσκεψη συμμετείχαν: οι Δήμαρχοι Ηγουμενίτσας Παναγιώτης Νταής, Φιλιατών Βασίλης Τζίγκος και Σουλίου Αθανάσιος Ντάνης, ο αντιδήμαρχος Φιλιατών Σπύρος Φερεντίνος, ο επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης του Δήμου Φιλιατών Παναγιώτης Κατσάρης, η Περιφερειακή Σύμβουλος Παναγιώτα Αγγέλη, ο επικεφαλής της παράταξης «Κοινό των Ηπειρωτών» Γιάννης Στέφος, ο εκπρόσωπος της περιφερειακής παράταξης «Ήπειρος Όλον» και γραμματέας της Ν.Ε. ΠΑΣΟΚ Θεσπρωτίας Γιάννης Γεωργίου, ο πρώην Δήμαρχος και πρώην πρόεδρος της ΟΛΗΓ Α.Ε. Ανδρέας Νταής, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Θεσπρωτίας Αντώνης Νικολάου, ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Ηγουμενίτσας Ανδρέας Σταύρου, οι πρόεδροι των κοινοτήτων Πλαταριάς και Συβότων, εκπρόσωποι ξενοδόχων, τουριστικών επιχειρήσεων, ναυτιλιακών πρακτόρων, ταξί, αλιέων και του Συλλόγου Μηχανικών, καθώς και πλήθος επαγγελματιών και πολιτών που δραστηριοποιούνται γύρω από το λιμάνι.
