ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ ΑΛ. ΘΕΜΕΛΗ
Με μία από τις πιο εμβληματικές ερωτικές ιστορίες της παγκόσμιας δραματουργίας ανοίγει το φετινό καλοκαιρινό ταξίδι του ΔΗΠΕΘΕ Ιωαννίνων. Η παράσταση «Ρωμαίος και Ιουλιέττα, μια νύχτα του καλοκαιριού» κάνει πρεμιέρα τη Δευτέρα 20 Ιουλίου στο Αρχαίο Θέατρο Δωδώνης και στη συνέχεια θα παρουσιαστεί σε αρχαία θέατρα και σε τόπους ιδιαίτερης ομορφιάς στην Ήπειρο και εκτός αυτής.
Η νέα παραγωγή δεν προσεγγίζει το αριστούργημα του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ με τον αναμενόμενο τρόπο. Στο επίκεντρο βρίσκεται ένας παράξενος θίασος μαστόρων, που μοιάζει να έχει ξεπηδήσει από το «Όνειρο καλοκαιρινής νύχτας» και επιχειρεί, με τα μέσα που διαθέτει, να αφηγηθεί την ιστορία του Ρωμαίου και της Ιουλιέττας. Μέσα από το θέατρο μέσα στο θέατρο, η τραγωδία συναντά την κωμωδία, ο έρωτας τη γελοιότητα, το όνειρο την πραγματικότητα και η ποιητική δύναμη του σαιξπηρικού λόγου τις αγωνίες του σημερινού ανθρώπου.
Η καλλιτεχνική διευθύντρια του ΔΗΠΕΘΕ Ιωαννίνων και σκηνοθέτις της παράστασης, Ρηνιώ Κυριαζή, μιλά στους «Νέους Αγώνες» για τη γέννηση της ιδιαίτερης αυτής σκηνοθετικής ιδέας, για τον πόλεμο, τον έρωτα, τον χρόνο και τα όνειρα που αποτελούν τους βασικούς άξονες της παράστασης, αλλά και για το δέος της πρεμιέρας στον αρχαιολογικό χώρο της Δωδώνης.
Όπως εξηγεί, πρόκειται για έναν μικρό θίασο που δεν στηρίζεται στην πολυτέλεια, αλλά στο «αδιαπραγμάτευτο πάθος για το θέατρο» και στην ανάγκη να κρατήσει ζωντανή τη δύναμη της αφήγησης. Παράλληλα, περιγράφει τη θερινή περιοδεία ως ένα ταξίδι σύνδεσης του θεάτρου με τον τόπο, τη φύση και τους ανθρώπους, με τα λόγια του Σαίξπηρ να αποκτούν νέο βάρος κάτω από το φεγγάρι, ανάμεσα στους ήχους των τζιτζικιών και των καλοκαιρινών τοπίων.
Η παράσταση συναντά τον «Ρωμαίο και την Ιουλιέττα» μέσα από έναν παράξενο θίασο μαστόρων, σαν απόηχο από το «Όνειρο καλοκαιρινής νύχτας». Πώς γεννήθηκε αυτή η ιδέα και τι σας επέτρεψε να φωτίσετε διαφορετικά στο έργο του Σαίξπηρ;
Στην παράστασή μας, το έργο του Ρωμαίου και της Ιουλιέττας φωτίζεται μέσα από την επιθυμία των μαστόρων του Ονείρου καλοκαιρινής νύχτας να πουν την ιστορία του Πύραμου και της Θίσβης – μια παρωδία του Ρωμαίου και της Ιουλιέττας – όπως ο ίδιος ο Σαίξπηρ την αναποδογύρισε. Άλλωστε πόσο απέχει η κωμωδία από την τραγωδία και πόσο δραματικά μπορεί να μας γελοιοποιεί ο έρωτας; Το θέατρο μέσα στο θέατρο είναι ένας τρόπος να καταφέρουμε να αφηγηθούμε αυτή τη συγκλονιστική ιστορία χωρίς εκπτώσεις. Κλείνοντας το μάτι στο θεατή και διαγράφοντας μια λιτή δραματουργική γραμμή που δεν καμώνεται κάτι άλλο από αυτό που είναι. Αυτοί είμαστε: ένας θίασος μικρός σε αριθμό, με σκηνικά, κοστούμια, φωτισμό και μουσική που υπογραμμίζουν όχι την πολυτέλεια αλλά το αδιαπραγμάτευτο πάθος για το θέατρο. Ένας θίασος που παλεύει με ό,τι έχει να επιβιώσει γεμίζοντας ιστορίες τις καλοκαιρινές μας νύχτες.
Ο πόλεμος, ο έρωτας, ο χρόνος και τα όνειρα αναφέρονται ως βασικοί άξονες της παράστασης. Ποιο από αυτά τα θέματα νιώθετε ότι συνομιλεί πιο έντονα με το σήμερα και με τον σύγχρονο θεατή;
Ζούμε μέσα σε πόλεμο, ερωτευόμαστε ανώδυνα και προσεκτικά, επιβιώνουμε χωρίς αγάπη και χωρίς χρόνο. Χρόνος σημαίνει μόνο χρόνος απόδοσης στην εργασία μας και δεν επιτρέπεται να ξοδεύεται σε οτιδήποτε δεν είναι παραγωγικό. Τα λόγια του Σαίξπηρ αποκαλύπτουν ακριβώς αυτό το χαμένο νόημα της σύγχρονης ζωής μας. Πολλές φορές είναι σπαρακτικά, άλλοτε γλυκόπικρα και άλλοτε παρηγορητικά. Μάς θυμίζουν τη σχέση μας με τα όνειρα και τ΄ αστέρια, αν τυχόν θέλουμε να θυμηθούμε.
Η πρεμιέρα γίνεται στο Αρχαίο Θέατρο της Δωδώνης, έναν χώρο με τεράστιο ιστορικό και συμβολικό βάρος. Πώς επηρεάζει ένας τέτοιος χώρος τη σκηνοθετική σας ματιά και την ίδια την ενέργεια της παράστασης;
Η Δωδώνη μάς καλεί σε μια συνάντηση με τις ερωτήσεις μας. Ο χώρος είναι εκεί για να αγκαλιάσει την ουσία των πραγμάτων. Ορίζει το ύψος της επιθυμίας προς κάτι που μας κινεί. Για μένα είναι ένας τόπος που καθορίζει από όταν ήμουν παιδί, την καλλιτεχνική μου έρευνα. Αυτό το διάστημα με προκαλεί να συνομιλήσω με όσο μεγαλύτερη ειλικρίνεια μπορώ με τα μεγάλα ζητήματα της τέχνης μου. Νιώθω δέος και ευγνωμοσύνη.
Η παραγωγή του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Ιωαννίνων θα ταξιδέψει σε αρχαία θέατρα και τόπους ιδιαίτερης ομορφιάς της Ηπείρου, αλλά και εκτός περιφέρειας. Τι σημαίνει για εσάς αυτή η καλοκαιρινή περιοδεία και τι θα θέλατε να πάρει μαζί του ο θεατής φεύγοντας από την παράσταση;
Νιώθω ευλογημένη που θα επισκεφτώ μαζί με αυτόν τον εξαιρετικό θίασο καλλιτεχνών και τεχνικών αυτά τα μέρη. Κάποια από αυτά συνδέονται με την προσωπική μου ιστορία, κάποια θα είναι πρωτόγνωρα. Στο θέατρο μάθαμε τον τόπο μέσα από τις καλοκαιρινές περιοδείες, με το φεγγάρι στη χάση και τη φέξη του, με τα αηδόνια και τα τζιτζίκια, με τις δυσκολίες, με τους δρόμους με στροφές, με καλοκαιρινές μπόρες. Έτσι τα λόγια του Σαίξπηρ για τη φύση και τον έρωτα ίσως πιάσουν τόπο, όπως και οι ευχές μας. Εύχομαι να μοιραστούμε αυτή την εμπειρία με τους ανθρώπους που θα θελήσουν να ταξιδέψουν μαζί μας, ανυπομονούμε.
