Με σαφείς αιχμές για όσα περιλαμβάνονται στη σύμβαση παραχώρησης από το Ελληνικό Δημόσιο στην «Νέα Εγνατία Οδός ΑΕ», από την αρχή του έτους και για 35 χρόνια στη διαχείριση, λειτουργία συντήρηση και αναβάθμιση του αυτοκινητόδρομου, παρεμβαίνει η Διοικούσα Επιτροπή του Τμήματος Ηπείρου του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος με αφορμή τις μονοδρομήσεις εντός και εκτός σηράγγων, την ταλαιπωρία των χρηστών και την ελλιπή οδική ασφάλεια.
Υποστηρίζει ευθέως ότι η παραχώρηση ολοκληρώθηκε ενώ γνώριζαν και οι δυο πλευρές το πρόβλημα με τις σήραγγες που έπρεπε να αναβαθμιστούν και πιστοποιηθούν και δεν προέκυψε ξαφνικά και ότι αυτή η κατάσταση εξυπηρετεί την υπέρογκη αποζημίωση, για τις παρεμβάσεις στις σήραγγες, του παραχωρησιούχου, ενώ γίνεται “στραγγαλισμός” της κυκλοφορίας με δυσμενείς επιπτώσεις για την οικονομία της Ηπείρου, την πρόσβαση σε υγεία, εκπαίδευση, εργασία, την εφοδιαστική αλυσίδα, την πολιτική προστασία και, τελικά, τη συνολική περιφερειακή συνοχή της και την διασύνδεση της με τις υπόλοιπες περιφέρειες στα ανατολικά της. Επιπλέον οι χρήστες πληρώνουν ακριβά διόδια.
Στο πλαίσιο αυτό η ΔΕ του Τμήματος συνέταξε και απέστειλε επιστολή, την οποία υπογράφει ο πρόεδρος Γιάννης Τσίγκρος, προς το Υπουργείο Μεταφορών στην οποία περιγράφει και αναδεικνύει τα κύρια ζητήματα και προβλήματα που αναδείχθηκαν μετά την παραχώρησή της Εγνατίας.
Οι διαπιστώσεις από την παραχώρηση
Τα ζητήματα αυτά αφορούν συνοπτικά τα εξής:
- Αύξηση του κόστους χρήσης της οδού.
- Υποβάθμιση του συγκοινωνιακού επιπέδου εξυπηρέτησης (μείωση της ταχύτητας κυκλοφορίας της οδού λόγω μείωσης των διαθέσιμων λωρίδων κυκλοφορίας κ.α) σε όλο το μήκος των σηράγγων (άνω των 500 μ) της Εγνατίας Οδού, εξαιτίας κυκλοφοριακών ρυθμίσεων που εφαρμόζονται λόγω της μη πιστοποίησής τους, με αποτέλεσμα την επιμήκυνση του χρόνου μετακίνησης, τη δημιουργία συνθηκών ταλαιπωρίας των χρηστών και την αύξηση της επικινδυνότητας χρήσης της οδού .
- Αναγκαιότητα κατασκευής των απαιτούμενων έργων για την πιστοποίηση που αντιστοιχεί σε κατηγορία Ε (χωρίς επικίνδυνα φορτία) όσων σηράγγων δεν έχουν πιστοποιηθεί.
- Πρόκληση σοβαρών προβλημάτων στις μεταφορές επικίνδυνων φορτίων (μέχρι την πιστοποίηση από τον παραχωρησιούχο των σηράγγων σε κατηγορία Α) καθώς και αύξηση της επισφάλειας διέλευσής τους εντός και εκτός Εγνατίας Οδού, με δυσμενείς συνέπειες στον ομαλό εφοδιασμό της περιοχής.
- Αποστέρηση της λειτουργικότητας μιας από τις σοβαρότερες οδικές υποδομές της χώρας από την εμπειρία και τεχνογνωσία του προσωπικού της Εγνατίας Α.Ε.
- Έντονο προβληματισμό σχετικά με τον αν η εν λόγω παραχώρηση εντέλει ήταν προς ωφελεία του Ελληνικού Δημοσίου
“Εξυπηρετεί την υπέρογκη αποζημίωση του παραχωρησιούχου”
“Ο στραγγαλισμός της κυκλοφορίας που ξεκίνησε με την έναρξη της παραχώρησης, μετά την τελευταία τροπολογία που κατέθεσε η κυβέρνηση κατά την κύρωση της σύμβασης παραχώρησης, φαίνεται ότι συμβαίνει για να εξυπηρετεί την υπέρογκη αποζημίωση του παραχωρησιούχου”, σημειώνει με αφορμή τις παραπάνω διαπιστώσεις και τα προβλήματα και προσθέτει:
“Εάν όντως υπήρχαν ελλείψεις στην οδό και στις σήραγγες εκφεύγει του επιπέδου της κοινής λογικής ο ισχυρισμός πως αυτές δεν ήταν γνωστές και στα δύο μέρη για μεγάλο χρονικό διάστημα και προέκυψαν αιφνιδίως λίγο πριν την έναρξη της σύμβασης, με αποτέλεσμα και οι δύο πλευρές να φέρουν την ανάλογη ευθύνη.
Η εκ μέρους τους αποποίηση ευθυνών και η συνακόλουθη μετακύλιση του κόστους στον πολίτη δεν συνιστά δίκαιη μεταχείριση κι ως εκ τούτου δεν δικαιολογείται”.
Τα αιτήματα για διαφάνεια
Το ΤΕΕ-ΤΗ, με βάση τα παραπάνω, θέτει προς το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών τα παρακάτω αιτήματα, θεωρώντας τα κρίσιμα για τη διασφάλιση της διαφάνειας, του αισθήματος δικαίου και την υπεράσπιση του δημοσίου συμφέροντος:
- Να υπάρξει άμεση δημοσιοποίηση αναλυτικού χρονοδιαγράμματος επιθεωρήσεων από το Δημόσιο και τον παραχωρησιούχο, σύνταξης μελετών, αξιολόγησης και από ελεγκτή μελετητή του δημοσίου και των εργασιών ανά τμήμα, με τεκμηρίωση των κυκλοφοριακών ρυθμίσεων και των μέτρων ασφάλειας.
- Να πραγματοποιηθεί διαχωρισμός των εργασιών που υπολείπονται για πιστοποίηση μόνο των σηράγγων που δεν έχουν πιστοποίηση κατά κατηγορία Ε.
- Να πραγματοποιηθεί η επίβλεψη όλων των εργασιών που πληρώνει επιπλέον το Δημόσιο από φορέα του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών και όχι από τον ανεξάρτητο μηχανικό του έργου.
- Να αναληφθεί η ρητή δέσμευση για πλήρη συμμόρφωση των σηράγγων που μέχρι σήμερα δεν είχαν πιστοποιηθεί με βάση τις υπολειπόμενες εργασίες που δεν ολοκλήρωσε το Δημόσιο και η Εγνατία Οδός ΑΕ (εντός ορισμένου χρονοδιαγράμματος), με σαφή πρωτόκολλα λειτουργίας έως την ολοκλήρωση των εργασιών.
- Να δημοσιοποιηθούν οι υποχρεώσεις του Δημοσίου έναντι του παραχωρησιούχου για όλες τις απαιτούμενες επεμβάσεις που θα πραγματοποιηθούν (ενδεικτικά πιστοποιήσεις σηράγγων, επισκευές γεφυρών, απαλλαγές, claims κλπ).
- Να δημοσιοποιηθεί η τιμολογιακή πολιτική των διοδίων για τα επόμενα χρόνια, χρονοδιάγραμμα αυξήσεων, νέοι σταθμοί, απαλλαγές και ειδικά καθεστώτα για κατοίκους/επαγγελματίες που δικαιούνται αλλά και για νέους κατοίκους των περιοχών στη λογική της κινητροδότησης εγκατάστασης/διαμονής.
- Να ανακοινωθεί η άμεση εφαρμογή ηλεκτρονικού και πλήρως αναλογικού συστήματος διοδίων που χρεώνει αντίστοιχα τους χρήστες με βάση την απόσταση που διανύουν, με ταυτόχρονη διασαφήνιση αν το κόστος αυτού του συστήματος θα βαρύνει το δημόσιο ή τον παραχωρησιούχο.
- Για όσο διάστημα εκτελούνται εργασίες και εφαρμόζονται μεταβατικές ρυθμίσεις, να μην ζητείται αυξημένο αντίτιμο, καθώς παρέχεται υποβαθμισμένο επίπεδο εξυπηρέτησης, ειδικά για μέτρα που λαμβάνονται μετά από εισήγηση του παραχωρησιούχου χωρίς να καλύπτει το δημόσιο την μείωση αυτή.
